أبو المكارم محمود بن أبي المكارم حسنى واعظ
595
دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى )
شيخ مفيد - أعلى اللّه مقامه - در : الإرشاد ، تحقيق مؤسّسة آل البيت - عليهم السّلام - ، ج 1 ، ص 65 و 66 ، ماجراى حمل سورهء برائت را نقل مىكند و مىسزد كه خوانندهء پژوهشگر آن را با نقل ابو المكارم حسنى - رضوان اللّه عليه - بسنجد و همچنين مآخذ نموده شده در حاشيهء ص 66 منبع پيشگفته ( الإرشاد ) را بررسد . نيز نگر : نهج الحقّ و كشف الصّدق ، ص 214 و 215 ( و حاشيهء مأخذ نمايانهء شمارهء 1 در ص 215 ) . ( 1588 ) 128 / 9 « بر و بر اهل مكّه خوان » در دستنوشت عبارت بدين ريخت كتابت شده : « بر و بر . . . » با رويكرد بدين كه از عادات كتابتى در كتابت اين دستنوشت اندكى پستر نهادن « حركتها » از جايگاههاشان است ، « زبر » را به باء هم مىتوان نسبت داد - چنان كه ما نسبت دادهايم . ور نه بايد « و » را اندكى دور افتاده در كتابت ، پنداشت و « برو » خواند ؛ و اللّه - سبحانه و تعالى - أعلم و علمه أتمّ و أحكم . ( 1589 ) 128 / 15 « على را بر من برگزيدى » . « كسى را بر ديگرى برگزيدن » : كسى را بر ديگرى ترجيح دادن ، مزيّت نهادن و تفضيل دادن كسى را بر ديگرى . « كه او برگزيند خرد بر هوا * به كوشش نرويد ز خارا گيا » ( فردوسى ) « ترا بر هر كه دارم برگزينم * به چشم دوستى جز تو نبينم » ( ويس و رامين ) ( بگزينش و نگارش از : لغتنامهء دهخدا ) . ( 1590 ) 128 / 18 و 19 « ندع . . . أنفسكم » . آل عمران / 61 . ( 1591 ) 129 / 1 « لو لا علىّ لهلك عمر » . پيش ازين يادداشتى در بارهء اين عبارت آوردهايم . ( 1592 ) 129 / 2 « سها » « سها » : ستارهاى است در نهايت خردى و بسيار خفى ، و نور چشم را بدان آزمايند . « مىكرد سها ز همنشينان * نقّادى چشم تيزبينان » ( نظامى ) « در نعت او زبان فصاحت كجا رسد * خود پيش آفتاب چه پرتو دهد سها » ( سعدى ) « أنوار آفتاب چو پيدا شود ز شرق * پيدا بود كه چند بود رونق سها » . ( سلمان ساوجى ) ( بگزينش و نگارش ، از : لغتنامهء دهخدا ) . از دو بيت سلمان و سعدى دانسته آيد كه سنجيدن خورشيد و سها ، معروف أذهان قدما بوده است . ( 1593 ) 129 / 3 « روشنتر » . « تر » بالاى سطر افزوده شده .